Trong bối cảnh các đô thị phát triển mạnh mẽ cùng sự phát triển của nền kinh tế xã hội, đi kèm với đó là những nguy cơ rủi ro cháy nổ tiềm ẩn, việc trang bị kiến thức và kỹ năng về phòng cháy chữa cháy (PCCC) và cứu nạn cứu hộ (CNCH) cho thế hệ trẻ đang trở thành một nhiệm vụ cấp thiết. Một minh chứng rõ nét cho tầm quan trọng của công tác này là kế hoạch tổ chức một chương trình tuyên truyền, trải nghiệm thực hành PCCC và CNCH tại Trường THPT Chuyên Thái Nguyên – tỉnh Thái Nguyên vào ngày 13/9/2025.
Gắn lý thuyết với thực hành Theo kế hoạch, chương trình được tổ chức nhằm "đẩy mạnh và đổi mới công tác tuyên truyền kiến thức, kỹ năng về PCCC và CNCH". Mục tiêu trọng tâm là nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cán bộ, giáo viên, học sinh và nhân dân đối với công tác phòng cháy, từ đó "hạn chế đến mức thấp nhất các vụ cháy nổ và thiệt hại do cháy nổ gây ra". Đây không chỉ là một buổi tuyên truyền đơn thuần mà là một chương trình trải nghiệm toàn diện, kết hợp giữa lý thuyết và thực hành, với hơn 1.600 người tham gia. Trong đó bao gồm cán bộ, giáo viên, học sinh Trường THPT Chuyên Thái Nguyên; lực lượng dân phòng, lực lượng an ninh trật tự ở cơ sở và nhân dân sinh sống trên địa bàn phường Phan Đình Phùng. Học sinh THPT: Hạt nhân của sự an toàn cộng đồng Việc đưa các kỹ năng PCCC và CNCH vào chương trình ngoại khóa tại các trường học, đặc biệt là cấp THPT, có ý nghĩa chiến lược lâu dài. Ở lứa tuổi này, các em có khả năng tiếp thu nhanh chóng và đủ sức khỏe để thực hành các kỹ năng phức tạp. Các hoạt động được tổ chức trong chương trình đều tập trung vào việc trang bị những kỹ năng sống thiết yếu nhất:
Hào hứng đăng ký trải nghiệm thoát nạn từ trên cao với xe thang
- Trải nghiệm chữa cháy: Học sinh sẽ được hướng dẫn sử dụng bình chữa cháy xách tay để dập tắt các đám cháy nhỏ do rò rỉ gas hoặc xăng dầu, lửa trần và điện khi mới phát sinh. Các em cũng được thực hành sử dụng lăng vòi phun nước chữa cháy để dập tắt đám cháy giả định.
Trải nghiệm chữa cháy bằng lăng vòi phun nước
- Trải nghiệm cứu nạn, cứu hộ: Đây là một trong những điểm nhấn của chương trình. Các em sẽ được thực hành các kỹ năng di chuyển khỏi khu vực nguy hiểm trong môi trường cháy nổ, nhiều khói, khí độc để thoát ra ngoài; thoát nạn từ trên cao bằng cầu dây nghiêng và xe thang; các động tác cứu người cơ bản như hô hấp nhân tạo, bế, vác, cõng, khiêng người bị nạn…
Trải nghiệm thoát nạn bằng cầu dây nghiêng
Em Nguyễn Ngọc Uyên Nhi, học sinh lớp Địa 10 hào hứng chia sẻ: “Đây là lần đầu tiên em được trải nghiệm thoát nạn trong môi trường có khói và thực hành chữa cháy, thoát nạn, em cảm thấy rất vui vì qua đây em đã biết cách phòng cháy và thoát nạn, và cũng đủ tự tin để sử dụng các phương tiện chữa cháy ngay nếu gặp đám cháy phát sinh”. Những kỹ năng này không chỉ giúp các em tự bảo vệ bản thân mà còn có thể hỗ trợ những người xung quanh trong tình huống khẩn cấp, góp phần giảm thiểu thiệt hại trước khi lực lượng chuyên nghiệp đến hiện trường. Thầy Trần Văn Hưng- Hiệu trưởng nhà trường nhận xét: “Chương trình tuyên truyền kết hợp trải nghiệm rất thực tiễn, mới lạ, với 6 nội dung trải nghiệm, thực hành đã tạo sân chơi bổ ích, thu hút học sinh hào hứng tham gia. Qua đó, không chỉ trang bị những kiến thức, kỹ năng cần thiết đảm bảo an toàn trong cuộc sống cho các em học sinh, mà còn có ý nghĩa sâu sắc với cán bộ, giáo viên, góp phần xây dựng trường học an toàn về phòng cháy chữa cháy; đồng thời, nâng cao trách nhiệm cho đội ngũ thầy cô giáo và các học sinh khi sử dụng tài sản công cùng với việc định hướng nghề nghiệp cho các em học sinh ở cấp Trung học phổ thông”.
Giáo viên nhà trường tham gia trải nghiệm chữa cháy
Giáo dục PCCC và CNCH: Xây dựng một thế hệ chủ động Hơn cả việc học kỹ năng, các buổi trải nghiệm như thế này còn giúp hình thành ở học sinh tinh thần trách nhiệm, kỷ luật và sự bình tĩnh trong các tình huống nguy hiểm. Khi được thực hành dập lửa, thoát hiểm hay cứu người, các em sẽ hiểu rõ hơn về tính chất công việc của lực lượng PCCC và CNCH, từ đó ý thức được tầm quan trọng của việc phòng ngừa và chủ động ứng phó với các sự cố cháy nổ. Theo Thượng tá Nguyễn Ngọc Trìu, Trưởng Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH - Công an tỉnh Thái Nguyên: việc giáo dục PCCC và CNCH cho học sinh là một bước đi quan trọng nhằm xây dựng một cộng đồng tự chủ, có khả năng phòng ngừa và ứng phó với rủi ro cháy nổ một cách hiệu quả. Trong thời gian tới, đơn vị sẽ tiếp tục phối hợp với các trường THPT trên địa bàn tỉnh tổ chức các chương trình tương tự để kiến thức và kỹ năng PCCC và CNCH không chỉ là một môn học ngoại khóa mà trở thành một hành trang không thể thiếu của mỗi công dân trẻ trong kỷ nguyên mới./.
