"Nóng" tình trạng làm và sử dụng giấy tờ giả (kỳ 4)

Cụ thể, ngoài 69 giấy tờ giả các loại gồm: Giấy khám sức khỏe, giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng bảo hiểm xã hội, giấy chứng sinh, giấy ra viện… lực lượng chức năng còn thu 9 con dấu giả các loại, 1 máy in mầu, 1 máy tính xách tay. Sơn khai đây là những công cụ, phương tiện để làm giả các loại giấy tờ nói trên. Theo đó, ở mẫu phôi từng loại giấy tờ, các đối tượng thường sử dụng máy in có độ phân giải cao, những màu mực chính không pha tạp và in bằng phương pháp, công nghệ cao. Đối với chữ ký, đối tượng sử dụng các phượng tiện kỹ thuật để sao chép chữ ký thật sau đó in phun màu, in laser lên giấy tờ giả.

Hay như về hình dấu, các đối tượng sử dụng hình dấu thật trên các văn bản để sao chụp, chỉnh sửa lại hoặc vẽ mới bằng phần mềm đồ họa, rồi dùng máy in phun màu lên giấy tờ giả... Hầu hết các loại giấy tờ, bằng cấp giả đều được sản xuất rất tinh vi, nên hình dáng, đặc điểm, màu sắc bên ngoài rất rõ nét, gần như giống hoàn toàn so với các loại giấy tờ thật, nếu nhìn bằng mắt thường rất khó phân biệt được đâu là giả, đâu là thật. Thiếu tá Nguyễn Văn Tuyên, Đội trưởng Đội An ninh (Công an Phú Bình), cho biết: Từ năm 2023 đến nay, bằng các biện pháp nghiệp vụ, Công an huyện đã phát hiện, ngăn chặn sử dụng văn bằng, chứng chỉ giả đối với 10 trường hợp. Phần lớn các loại giấy tờ giả người dân giao nộp tại cơ quan Công an đều rất giống với giấy tờ thật. Việc sản xuất giấy tờ giả với thủ đoạn tinh vi của các đối tượng, nếu nhìn bằng trực quan sẽ không thể nhận biết được. Muốn phát hiện ra các đặc điểm khác nhau giữa chữ ký giả và thật thì cần các phương tiện nghiệp vụ chuyên dụng, hiện đại.

Trong quá trình thâm nhập thực tế, khi chúng tôi đề nghị được trò chuyện, gặp gỡ trực tiếp các đối tượng rao bán giấy tờ giả để trao đổi cụ thể thì đều bị các chủ tài khoản từ chối với lý do “chỉ nhận chuyển hàng theo hình thức thuê người mang đến cho khách hoặc vận chuyển qua đường bưu điện”.

Từ những tin nhắn qua lại với nhiều tài khoản khác nhau, chúng tôi nhận ra, dường như các đối tượng đều thực hiện ngầm quy tắc “hai không”: Đó là không gặp mặt, không trò chuyện trực tiếp. Như trường hợp của Trần Xuân Dũng (tổ dân phố Lân 2, thị trấn Đu, Phú Lương) là một ví dụ. Do có nhu cầu tìm việc làm, Dũng đã tìm trên mạng để đặt mua 1 tấm bằng tốt nghiệp hệ cao đẳng của Trường Cao đẳng Công nghiệp Thái Nguyên. Toàn bộ quá trình mua, Dũng chỉ liên hệ qua Facebook mà không hề gặp người bán lần nào, thậm chí không biết bất kỳ thông tin nào về người này, ngoài tài khoản Facebook mà đối tượng làm giả dùng để giao dịch.

Thâm nhập các trang, hội nhóm làm giấy tờ giả, chúng tôi phát hiện, các tài khoản Facebook, Zalo đối tượng dùng để nhắn tin giao dịch với khách hàng đa số là tài khoản ảo, truy cập vào trang chính của các tài khoản này đều không tìm kiếm được bất kỳ thông tin cá nhân nào trên đó. Chỉ có rất ít người nghe máy khi chúng tôi gọi đến, nhưng cũng không tiếp những câu chuyện “ngoài lề”, chỉ tập trung vào cách thức mua, bán loại giấy tờ mà chúng tôi đã đề cập.

Một số đối tượng khi thấy chúng tôi hỏi quá nhiều thông tin thì nghi ngờ và chủ động chấm dứt cuộc nói chuyện. Có đối tượng còn hỏi ngược lại một số câu như: Không sợ bị lộ à? Đã đi mua giấy tờ giả còn muốn gặp mặt để làm gì?... Theo Đại úy Lê Tuấn Anh, Phó Đội trưởng Đội Điều tra tổng hợp, Công an TP. Phổ Yên: Cùng với quy tắc “hai không”, trong quá trình thực hiện hành vi làm giả giấy tờ, các đối tượng thường cấu kết với nhau tạo thành đường dây kín kẽ, thông qua nhiều “chân rết” và dùng nhiều thủ đoạn tinh vi như sử dụng căn cước công dân giả để đăng ký tài khoản ngân hàng, điện thoại, mạng xã hội, hợp đồng với các công ty bưu chính viễn thông. Ngoài ra, các đối tượng sử dụng triệt để mạng xã hội, lập các tài khoản ảo thực hiện hành vi trái pháp luật, dùng tài khoản ngân hàng mua trên mạng để giao dịch chuyển tiền. Việc giao nhận văn bằng, chứng chỉ giả cũng được thực hiện thông qua dịch vụ giao hàng, chuyển phát nhanh và ngụy trang dưới hình thức hàng hóa hoặc tài liệu khác, thường xuyên thay đổi số điện thoại để giao dịch nhằm tránh bị phát hiện…

Như đã nói ở trên, đương nhiên người bán muốn “bí mật” thân phận của mình, cả phía người mua cũng muốn được bảo mật thông tin khi sử dụng, nên đã lập tài khoản ảo để giao dịch. Đa số những bài viết của người mua đăng tải trong các nhóm, ngoài việc nêu rõ nhu cầu cần mua loại giấy tờ gì, ở bài đăng họ còn cho biết muốn tìm được nguồn bán tin cậy, uy tín để không bị “tiền mất tật mang” và lộ lọt thông tin cá nhân ra ngoài. Do đó, việc giao dịch chỉ được diễn ra qua tin nhắn riêng và người mua cũng rất hạn chế bình luận vào bài viết của mình. Toàn bộ quá trình giao dịch các loại giấy tờ giả đều có phương thức chung là thực hiện trên mạng xã hội hoặc qua điện thoại, gây khó khăn cho cơ quan chức năng lần ra dấu vết của các đối tượng này.