Cảnh báo nguy cơ vi vi phạm pháp luật trong công tác đền bù, giải phóng mặt bằng, tái định cư khi triển khai dự án tại địa phương

Tuy nhiên, qua công tác nắm tình hình, lực lượng Công an phát hiện tại một số dự án vẫn còn tình trạng một số cá nhân, hộ gia đình cố tình vi phạm pháp luật nhằm trục lợi bất chính, làm chậm tiến độ dự án và gây mất an ninh trật tự (ANTT) tại địa phương. Qua công tác đấu tranh và quản lý địa bàn, lực lượng chức năng xác định các hành vi trục lợi bồi thường, cản trở giải phóng mặt bằng (GPMB) thường tập trung vào các nhóm hành vi sau:

Xây dựng, cơi nới công trình, trồng cây trái phép đón đầu quy hoạch: Nhiều hộ dân tự ý xây dựng lán trại, nhà xưởng, đào ao, hoặc trồng cây lâu năm, cây cảnh có giá trị cao với mật độ dày đặc trên đất nông nghiệp ngay sau khi có thông tin quy hoạch hoặc thông báo thu hồi đất nhằm mục đích nâng khống giá trị tài sản khi kiểm đếm.

Gian lận, làm giả hồ sơ đất đai và nhân khẩu để trục lợi chính sách: Tự ý tẩy xóa, sửa chữa hoặc thuê các đối tượng làm giả giấy tờ mua bán đất viết tay, hợp thức hóa sai lệch thời điểm cất nhà nhằm đòi bồi thường đất ở; cố tình khai khống nhân khẩu, tách hộ khẩu trái quy định nhằm chiếm đoạt các suất đất tái định cư, đất dịch vụ.

Cố tình chây ỳ, đòi hỏi những yêu sách không có cơ sở pháp lý: Dù đã được phê duyệt phương án bồi thường đúng quy định và nhận tiền hỗ trợ, một số trường hợp vẫn cố tình không bàn giao mặt bằng, đòi hỏi mức giá đền bù cao hơn khung giá quy định của Nhà nước, gây khó khăn cho đơn vị thi công.

Kích động lôi kéo, gây rối ANTT và chống người thi hành công vụ: Các đối tượng lôi kéo, xúi giục người dân tụ tập đông người tại trụ sở cơ quan nhà nước hoặc khu vực dự án; sử dụng mạng xã hội đăng tải thông tin xuyên tạc, sai sự thật về chính sách đất đai nhằm kích động dư luận. Một số trường hợp cực đoan còn dùng vũ lực, hung khí đe dọa, tấn công lực lượng chức năng khi thực hiện nhiệm vụ kiểm đếm hoặc tổ chức thi hành quyết định cưỡng chế.
 

Đối với những hành vi vi phạm của các đối tượng như trên, pháp luật đã có những quy định, chế tài xử lý nghiêm đối với những tổ chức/cá nhân có vi phạm, cụ thể như sau:

Về quyền lợi kinh tế: Toàn bộ công trình, vật kiến trúc, cây trồng... tự ý xây dựng, cơi nới sau khi đã có thông báo thu hồi đất sẽ tuyệt đối không được bồi thường, hỗ trợ. Chủ hộ buộc phải tự tháo dỡ và chịu toàn bộ chi phí nếu cơ quan chức năng tiến hành cưỡng chế phá dỡ.

Biện pháp cưỡng chế thu hồi đất: Đối với các hộ dân cố tình chây ỳ sau khi đã thực hiện đầy đủ quy trình tuyên truyền, vận động, giải thích và đối thoại theo đúng quy định, Ủy ban nhân dân cấp huyện sẽ kiên quyết tổ chức cưỡng chế thu hồi đất để bàn giao mặt bằng đúng tiến độ.

Truy cứu trách nhiệm hình sự: Đối với các hành vi có dấu hiệu tội phạm, Cơ quan Cảnh sát điều tra sẽ kiên quyết khởi tố, điều tra và truy tố nghiêm khắc theo Bộ luật Hình sự với các tội danh tương ứng như:

+ Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản (Điều 174) hoặc Tội làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức (Điều 341) đối với các hành vi làm giả hồ sơ trục lợi tiền đền bù.

+ Tội chống người thi hành công vụ (Điều 330).

+ Tội gây rối trật tự công cộng (Điều 318).

Để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của chính mình và bảo đảm an ninh trật tự trên địa bàn, Công an tỉnh khuyến cáo người dân:

Tự giác chấp hành: Chủ động tìm hiểu thông tin quy hoạch, bảng giá đất và các chính sách bồi thường từ các nguồn chính thống của chính quyền địa phương và Ban Quản lý dự án. Phối hợp, tạo điều kiện thuận lợi cho lực lượng chức năng thực hiện việc kiểm đếm tài sản trung thực, khách quan.

Khiếu nại đúng pháp luật: Trường hợp chưa đồng thuận với phương án áp giá bồi thường, người dân có quyền gửi đơn khiếu nại hoặc khởi kiện đến các cơ quan có thẩm quyền để giải quyết theo đúng trình tự, thủ tục của Luật Khiếu nại và Luật Tố tụng hành chính. Tuyệt đối không tự ý tụ tập, căng băng rôn gây ảnh hưởng đến an ninh trật tự.

Nâng cao cảnh giác: Không nghe theo lời xúi giục, kích động của các đối tượng xấu, các phần tử cơ hội để thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật, tránh rơi vào cảnh tiền mất tật mang và chịu sự xử lý nghiêm khắc của pháp luật.

Trong thời gian tới, Công an tỉnh Thái Nguyên tiếp tục tăng cường công tác nắm tình hình, kịp thời tham mưu với cấp ủy, chính quyền giải quyết dứt điểm các vướng mắc, mâu thuẫn ngay từ cơ sở; đồng thời kiên quyết đấu tranh, xử lý nghiêm các đối tượng cầm đầu kích động chống đối, bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn trong suốt quá trình triển khai các dự án./.