Cảnh báo nguy cơ vi phạm pháp luật trong lĩnh vực bất động sản

Thời gian qua, cùng với quá trình phát triển kinh tế - xã hội, đô thị hóa và thu hút đầu tư, thị trường bất động sản trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên có nhiều chuyển biến. Năm 2026, tỉnh tiếp tục triển khai nhiều dự án khu đô thị, khu dân cư, nhà ở xã hội, đấu giá quyền sử dụng đất và các dự án thí điểm nhà ở thương mại.

Riêng trong tháng 7/2026, HĐND tỉnh Thái Nguyên đã thông qua việc bổ sung 13 dự án phải thu hồi đất với tổng diện tích 633,78 ha; đồng thời điều chỉnh, bổ sung nhiều khu đất thực hiện thí điểm dự án nhà ở thương mại nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và hạ tầng đô thị.

Thực hiện chủ trương của lãnh đạo Bộ Công an và Giám đốc Công an tỉnh Thái Nguyên về tăng cường công tác bảo đảm an ninh kinh tế, phòng ngừa, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật trong lĩnh vực bất động sản, lực lượng An ninh kinh tế Công an tỉnh Thái Nguyên đã chủ động nắm tình hình, rà soát các dự án, doanh nghiệp và hoạt động kinh doanh bất động sản có nguy cơ phát sinh vi phạm.

Qua công tác nắm tình hình, lực lượng Công an nhận thấy hoạt động kinh doanh bất động sản vẫn tiềm ẩn một số nguy cơ cần chủ động phòng ngừa. Đáng chú ý là việc huy động vốn, nhận tiền đặt cọc, giữ chỗ, ký kết các thỏa thuận liên quan đến mua bán bất động sản khi dự án hoặc sản phẩm chưa đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định của pháp luật.

Bên cạnh đó là các nguy cơ vi phạm quy định về đất đai, trật tự xây dựng; chậm triển khai dự án, sử dụng đất không đúng mục đích hoặc không bảo đảm tiến độ, gây lãng phí nguồn lực và ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của các bên liên quan.

Hoạt động môi giới bất động sản cũng tiềm ẩn nguy cơ vi phạm nếu cung cấp thông tin không chính xác về quy hoạch, tình trạng pháp lý, tiến độ dự án. Việc lợi dụng thông tin chưa được kiểm chứng để đầu cơ, “thổi giá”, tạo “sốt đất” không phản ánh đúng giá trị thực tế có thể gây nhiễu loạn thông tin và ảnh hưởng đến sự ổn định của thị trường.

Ngoài ra, các tranh chấp liên quan đến bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng; chậm bàn giao nhà, căn hộ; chậm thực hiện thủ tục về quyền sở hữu nhà ở, quyền sử dụng đất... nếu không được giải quyết kịp thời có thể phát sinh khiếu kiện phức tạp. Một vấn đề cần được người dân và nhà đầu tư đặc biệt lưu ý là việc sử dụng các hình thức như đặt cọc, góp vốn, hợp tác đầu tư, giữ chỗ, đăng ký nguyện vọng mua sản phẩm... trong quá trình huy động tiền từ khách hàng.

Tùy theo tính chất, mức độ, hậu quả thiệt hại và hành vi vi phạm, các tổ chức, cá nhân vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật về kinh doanh bất động sản, đất đai, xây dựng; xử phạt vi phạm hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự về các tội danh tương ứng như: “Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản” (Điều 174 Bộ luật Hình sự), “Tội lừa dối khách hàng” (Điều 198 Bộ luật Hình sự), hoặc “Tội vi phạm các quy định về quản lý đất đai” (Điều 229 Bộ luật Hình sự)...

Đặc biệt vừa qua, Công an tỉnh Thái Nguyên đã phát hiện, đấu tranh, làm rõ vụ án liên quan đến dự án nhà ở xã hội khu dân cư Đại Thắng, phường Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên; xác định chủ đầu tư đã ký hợp đồng mua bán trên 300 căn hộ nhà ở xã hội với khách hàng, tổng số tiền đặt mua nhà lên tới hơn 200 tỷ đồng. Đến thời điểm hiện tại, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thái Nguyên đã khởi tố 11 bị can liên quan đến vụ án; hiện đang tiếp tục mở rộng điều tra, làm rõ vai trò, trách nhiệm của các cá nhân, tổ chức có liên quan, đồng thời xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật nhằm bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật và bảo vệ đúng đối tượng thụ hưởng chính sách nhà ở xã hội.

Để chủ động phòng ngừa vi phạm, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước, doanh nghiệp và người dân, Công an tỉnh Thái Nguyên khuyến cáo các doanh nghiệp, chủ đầu tư, tổ chức và cá nhân trong hoạt động kinh doanh bất động sản cần:

Một là, chấp hành nghiêm chỉnh các quy định tại Nghị định số 229/2026/NĐ-CP ngày 26/8/2026 của Chính phủ cùng các quy định của Luật Kinh doanh bất động sản, Luật Nhà ở, Luật Đất đai và các văn bản pháp luật liên quan.

Hai là, tuyệt đối không thực hiện việc huy động vốn, mở bán, nhận tiền đặt cọc giữ chỗ hoặc chuyển nhượng dự án, bất động sản dưới bất kỳ hình thức nào khi chưa đủ điều kiện theo quy định của pháp luật.

Ba là, công khai, minh bạch thông tin pháp lý, tiến độ dự án; tuân thủ đúng quy hoạch, giấy phép xây dựng, quy định về phòng cháy chữa cháy và bảo vệ môi trường; bảo đảm quyền lợi chính đáng của khách hàng theo đúng hợp đồng cam kết.

Bốn là, các tổ chức, cá nhân hoạt động môi giới phải tuân thủ đạo đức nghề nghiệp và quy định pháp luật; không tiếp tay cho các hành vi lừa dối khách hàng, tung tin sai sự thật, đầu cơ thổi giá làm lũng đoạn thị trường bất động sản.

Năm là, Người dân và các nhà đầu tư cần nâng cao tinh thần cảnh giác, chủ động tìm hiểu kỹ quy hoạch và tính pháp lý của dự án thông qua chính quyền địa phương, cơ quan quản lý nhà nước trước khi giao dịch; kịp thời thông báo cho cơ quan Công an nơi gần nhất khi phát hiện các dấu hiệu sai phạm, lừa đảo, huy động vốn trái phép để được xử lý theo quy định.

Khi phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật, lừa đảo, huy động vốn không đúng quy định hoặc các hành vi bất thường trong hoạt động kinh doanh bất động sản, người dân cần kịp thời thông báo cho cơ quan Công an hoặc cơ quan chức năng có thẩm quyền để được tiếp nhận, hướng dẫn và xử lý theo quy định.

Chủ động phòng ngừa, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật và kiểm tra kỹ thông tin trước khi giao dịch là biện pháp quan trọng nhằm hạn chế rủi ro, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp, góp phần bảo đảm an ninh kinh tế, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn.